ابراهیم رئيسی، متهم اعدام‌های تابستان ۶۷، برنده انتخابات ریاست‌ جمهوری شد

وزارت کشور ایران روز شنبه اعلام کرد که در سیزدهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری ایران از مجموع ۲۸ میلیون و ششصد هزار رای شمرده شده، ابراهیم رئيسی بیش از ۱۷ میلیون و ششصد هزار رای کسب کرده است.

فاصله آقای رئيسی با نفر دوم یعنی محسن رضایی که از این تعداد آرا، سه میلیون و سیصد هزار رای کسب کرده، خیلی زیاد است و انتشار نتایج اولیه نشان می‌دهد که او به عنوان رئيس جمهور انتخاب شده است.

عبدالناصر همتی نیز دو میلیون و چهار صد هزار رای دارد و امیرحسین قاضی‌زاده هاشمی نیز حدود یک میلیون رای کسب کرده است.

جمال عرف، معاون سیاسی وزارت کشور ایران گفته است آرای شمرده شده، نود درصد کل آرای کسب شده‌ است.

او همچنین تعداد دقیق آرای باطله را اعلام نکرده ولی بر اساس برخی گزارش‌های منتشر شده در رسانه‌های داخلی آرای باطله بیش از آرای سه رقیب دیگر است.

با توجه به آمار اولیه اعلام شده، به احتمال زیاد این انتخابات در زمره یکی از کم رونق‌ترین انتخابات‌های پس از انقلاب ۵۷ قرار خواهد گرفت.

پیش از این در ششمین دوره انتخابات ریاست جمهوری که منجر به انتخاب اکبر هاشمی رفسنجانی به عنوان رئيس جمهور ایران شد، مشارکت ۵۰.۶۶ درصدی ثبت شده بود.

ابراهیم رئيسی، از «آیت‌الله قتل‌ عام» تا «سید محرومان»

ابراهیم رئیسی، ۶۱ ساله، اهل مشهد، رئيس قوه قضاییه، که در دومین حضور انتخاباتی زندگی‌اش، به عنوان رئیس‌ جمهور اسلامی ایران معرفی شده است، پیش از سال ۹۶ حضور چندان برجسته‌ای در سیاست داخلی ایران نداشت.

آقای رئيسی از ارکان اصلی قوه قضاییه ایران در بیش از سه دهه گذشته محسوب می‌شود و در پرونده‌ مهم اعدام هزاران زندانی در تابستان سال ۶۷ یکی از اعضای هیئت مرگ بود، هیئتی که برای دریافت مجوز اعدام‌های بیشتر با حسینعلی منتظری، قائم مقام وقت خمینی که به این اعدام‌ها معترض بود، دیدار کرد و از منتظری شنید که به خاطر این اعدام‌ها «نام‌شان را در میان جنایت‌کاران تاریخ می‌نویسند».

از آن سال به بعد، هزاران بازمانده اعدام‌های تابستان ۶۷ که خونین‌ترین تسویه حساب سیاسی حکومت با منتقدانش محسوب می‌شود، از ابراهیم رئیسی به عنوان عامل جنایت نام برده‌اند ولی در دستگاه قضایی جمهوری اسلامی، چنین ماموریتی عامل رشد و ترقی ابراهیم رئيسی شد.

او در سه دهه گذشته چه در نقش‌های میانی مانند دادستان تهران، چه نقش‌های ارشد مانند دادستان کل کشور یا معاون اول رئيس قوه قضاییه و همچنین ریاست قوه قضاییه، یکی از کلیدی‌ترین چهره‌هایی شبکه قضایی ایران محسوب می‌شود.

از سال ۹۴ اما به موازات زندگی قضایی، زندگی سیاسی او نیز وارد مرحله تازه‌ای شد.

او اسفند ۹۴ با حکم علی خامنه‌ای به عنوان تولیت آستان قدس رضوی انتخاب شد. اندکی پس از صدور حکم، وقتی ابراهیم رئيسی به مشهد رفت، جمعی از فرماندهان ارشد سپاه از جمله محمدعلی جعفری، فرمانده وقت سپاه و قاسم سلیمانی، فرمانده وقت نیروی قدس سپاه، راهی مشهد شدند، با رئيسی دیدار کردند و پای صحبتش نشستند. پیام تصاویر نشست و برخاست فرماندهان سپاه با ابراهیم رئيسی، صمیمت ویژه سپاه و او بود و مقدمه توجه بیشتر رسانه‌های سپاه به او شد.

آستان قدس رضوی از جمله نهادهای پول‌سازی بود که زیر نظر شخص خامنه‌ای اداره می‌شد و در آن سال‌ها مشهور به فساد و تشکیل کارتل خانوادگی عباس واعظ طبسی شده بود.

این بدنامی ریشه‌دار نقطه شروع تصویرسازی از ابراهیم رئيسی بود به عنوان قهرمان مبارزه با فساد. هدف این تصویرسازی انتخابات ریاست جمهوری سال ۹۶ بود. ابراهیم ٰرئيسی وارد گود و در اولین حضور سیاسی زندگی‌اش، رقیب اصلی حسن روحانی شد و حتی محمدباقر قالیباف که یک عمر در حسرت رئيس‌ جمهور شدن کوشیده بود، به نفعش کنار رفت ولی زور رئيسی نچربید و با حدود ۱۶ میلیون رایی که برای او اعلام شد، به تمرین برای دوره بعد مشغول شد.

به موازات این ماجرا اما حدس و گمانه درباره اینکه او مهم‌ترین کاندیدای جانشینی علی خامنه‌ای است نیز در رسانه‌ها برجسته شد و اسفند ۹۷ که او در رقابت با صادق لاریجانی برای نایب رئيسی مجلس خبرگان برنده شد و در مقام نائب رئیس اول این مجلس پس از احمد جنتی قرار گرفت، این موضوع بیشتر به چشم آمد.

پس از شکست در انتخابات سال ۹۶، نقش اولی که ابراهیم رئیسی بر عهده گرفت، شیخوخیت اصولگرایان بود و جلسات وحدت برگزار کرد. این جلسات از اوایل سال ۹۸ که با حکم خامنه‌ای به عنوان رئیس قوه قضاییه منصوب شد، تمام شد ولی سایه او بر سر جلسات بود. او کماکان مهم‌ترین کاندیدای اصولگرایان بود.

ریاست قوه قضاییه به او فرصت کارهای اجرایی بیشتری داد و در طول سال ۹۹ بیش از حسن روحانی که رئيس جمهور بود، سفر استانی رفت.

او در سفرهای استانی علاوه بر تبلیغات فسادستیزی، به موضوع احیای تولید هم می‌پرداخت و مرتب اعلام می‌کرد که در حال احیای کارخانه‌های تولیدی تعطیل‌شده یا ورشکسته است.

هدف اصلی این خبرها اما احیای چهره اصولگرایان و ابراهیم رئيسی در فضای انتخابات بود.

یک سال پس از سفرهای استانی او بالاخره اعلام کرد که کاندیداتوری در انتخابات را پذیرفته است. پس از اعلام کاندیداتوری‌‌اش برخی کاندیداهای پوششی مثل سعید محمد، فرمانده سابق قرارگاه خاتم‌الانبیا گفتند که منصرف شده‌اند و ستادشان را برای کمک به رئيسی می‌فرستند و برخی کاندیداهای «پوششی» دیگر مثل علیرضا زاکانی و سعید جلیلی در مناظره‌ها حضور یافتند و به او کمک کردند.

در این مرحله شورای نگهبان نیز با ردصلاحیت علی لاریجانی، محمود احمدی‌نژاد، مسعود پزشکیان و اسحاق جهانگیری، هر چهره‌ای که احتمال می‌رفت حضورش خطری برای ابراهیم رئيسی باشد را حذف کرد تا او در امن‌ترین شرایط وارد رقابت‌های انتخاباتی شود.

این کمک چندجانبه و چند مرحله‌ای که بیش از ۵ سال زمان برد، پایان نخستین مرحله‌ از پروژه بالا کشیدن ابراهیم رئيسی در سیاست ایران بود.

منتقدان و مخالفان حکومت ایران در این سال‌ها، به اعتبار مشارکت او در اعدام‌های تابستان ۶۷ از او به عنوان «آیت‌الله قتل‌عام» نام برده‌اند، رسانه‌های نزدیک به سپاه پاسداران و اصولگرایان اما او را «سید محرومان» خوانده‌اند.

در انتخابات هم یکی از کاندیداها با کنایه به حضور او در یک تجمع انتخاباتی غیرقانونی در دوره شیوع کرونا از رئيسی به عنوان «سید مرحومان» یاد کرد، ولی با هر سابقه و عنوانی او صبح شنبه ۲۹ خرداد در دفتر خودش در قوه قضاییه، میزبان حسن روحانی، رئیس جمهور کنونی ایران شد، پیام تبریک پیروزی دریافت کرد و دو ماه وقت دارد تا کابینه‌اش را اعلام کند و دولتش را تشکیل دهد.

دولتی که اکنون با بحران کرونا و واکسیناسیون، تورم گسترده، بیکاری و فقر روز افزون، پول ملی بر باد رفته، مذاکرات احیای برجام که شاید تا پیش از به قدرت رسیدن او به نتیجه اولیه برسد، و بحران‌های دیپلماتیک ناشی از برنامه موشکی و شبکه شبه نظامیان وابسته به ایران در خاورمیانه مواجه است.

وضعیت حقوق بشر، آزادی بیان و آزادی‌های اجتماعی نیز در بدترین وضعیت به سر می‌برند ولی بعید است برای سیاستمداری که سه دهه گذشته شریک و عامل این وضعیت بوده است، این بخش از مشکلات جامعه ایران، دغدغه مهمی باشد.

 

 

 

 

 

رادیوفردا

چاپ ایمیل

تماس با البرزنیوز

payam

لطفن برای فرستادن پیام، پیشنهاد و نظر خود برای البرز نیوز از این بخش استفاده نمایید.
×

با ادامۀ گردش در این تارنما، شما بهره گرفتن از کوکی‌ها و یا فناوری‌های مشابه را می‌پذیرید.  بکارگرفتن کوکی‌ها برای ارزیابی شمار کاربران، ارائۀ کاربردها و آگاهی‌های تازه به آنان و نیز تبلیغات تجاری اهمیت دارد.